Yunanistan'da Enerji Turizmine Yönelik Yeni Düzenlemeler

Yunanistan'da son zamanlarda sıkça gündeme gelen 'enerji turizmi', abonelerin elektrik borçlarını geride bırakarak başka tedarikçilere geçiş yapmalarını içeriyor. Ancak bu durum, elektrik sektöründe büyük bir tahsilat riski oluşturuyor. Ülkenin elektrik borçları yaklaşık 3 milyar euroya ulaşırken, 2025 sonu itibarıyla vadesi geçmiş borçların 2,975 milyar euro seviyesine çıkması bekleniyor. Bu borçların 1,525 milyar eurosu, artık borcun oluştuğu şirketin müşterisi olmayan tüketicilerden kaynaklanıyor. Yani, elektrik sektöründeki toplam vadesi geçmiş alacakların yarısından fazlası eski müşterilere ait. Enerji turizmi uygulaması, yalnızca enerji şirketlerinin bilançolarında büyüyen bir tahsilat riski yaratmakla kalmıyor; aynı zamanda düzenli fatura ödeyen tüketicilerin tarifelerine de yansıyor. RAAEY verilerine göre, vadesi geçmiş elektrik borçlarının yaklaşık 2,13 milyar eurosu düşük gerilim segmentinde bulunuyor. Bu segment, hanehalkları ve küçük işletmeleri kapsıyor ve toplam borcun yaklaşık yüzde 72’sine karşılık geliyor. 2024'te borç stoku 3,39 milyar euro ile daha yüksek bir seviyedeyken, 2025'teki gerilemeye rağmen mevcut tutar, 2023'te kaydedilen 2,42 milyar euro seviyesinin yaklaşık yüzde 23 üzerinde. Yunan hükümeti, bu yasal boşluğa karşı önlem almak amacıyla Elektrik Tedarik Kanunu'nu değiştiren düzenlemeyi 20 Ağustos 2026'da imzaladı. Yeni düzenleme, borç bırakarak tedarikçi değiştiren abonelerin geçişini kısıtlamayı amaçlıyor. Bu çerçevede, vadesi geçmiş borçları işaretleme sistemi getiriliyor. Tedarik şirketleri, HEDNO'ya ödenmemiş borcu olan tüketicileri bildirebilecek. Sağlayıcı değiştirme yasağı, ilk uyarı ile tetiklenmeyecek; ancak bir tüketici üç uyarı biriktirdiğinde, borçlarını tamamen ödeyene kadar başka bir şirkete geçiş yapamayacak. Bu düzenlemeler, tüketicilerin tedarikçi değiştirme hakkını tamamen ortadan kaldırmadan, mevcut sistemin açık noktalarından birini kapatmayı hedefliyor. Yunanistan'daki yüksek borç stoku, elektrik piyasasında başka bir çelişkiye de işaret ediyor. Eurostat verilerine göre, Yunan hanelerinin ortalama elektrik fiyatı 2025’in ilk yarısında kilovatsaat başına 0,2263 euro olarak belirlenirken, AB ortalaması yaklaşık 0,288 euro/kWh seviyesindeydi. Yunan hanelerinin nominal elektrik fiyatı Avrupa ortalamasının altında kalmasına rağmen, ödeme güçlüğü sorunu devam ediyor. Avrupa Komisyonu, Yunanistan’ın 2025 ortalama toptan elektrik fiyatını 104 euro/MWh olarak belirlerken, AB ortalamasını 85 euro/MWh olarak hesaplıyor. Bu durum, doğalgaza bağımlılık ve sınırlı esneklik gibi faktörlerin Yunanistan'ın toptan elektrik fiyatlarını AB ortalamasının üzerinde tutmaya devam ettiğini gösteriyor. Hükümetin önündeki en büyük zorluk, borcunu ödeyemeyen tüketiciler ile borç bırakmayı alışkanlık haline getirenleri ayırt etmek.