Yunanistan'da Enerji Turizmi Düzenlemeleri Başladı

Yunanistan'da son zamanlarda sıkça gündeme gelen 'enerji turizmi', elektrik abonelerinin mevcut tedarikçilerinden borçlarını geride bırakarak başka şirketlere geçiş yapmalarını sağlıyor. Ancak bu durum, elektrik sektöründe ciddi borç seviyeleri ve maliyet artışlarıyla sonuçlanıyor. Ülkede toplamda yaklaşık 3 milyar euroya ulaşan elektrik borçlarının önemli bir kısmı, bu uygulama nedeniyle oluşuyor. 2025 sonu itibarıyla vadesi geçmiş elektrik borçlarının 2,975 milyar euroya ulaşması bekleniyor. Bu borçların 1,525 milyar eurosu, borcun oluştuğu şirketin müşterisi olmayan tüketicilerden kaynaklanıyor. Yani, elektrik sektöründeki vadesi geçmiş alacakların yarısından fazlası eski müşterilerden oluşuyor. 'Enerji turizmi' olarak adlandırılan bu durum, enerji şirketlerinin bilançolarında büyüyen bir tahsilat riski yaratıyor. Sektör hesaplamalarına göre, bu durumun maliyetleri, faturalarını düzenli ödeyen tüketicilerin tarifelerine de yansıyor. RAAEY verilerine göre, vadesi geçmiş elektrik borçlarının yaklaşık 2,13 milyar eurosu düşük gerilim segmentinde bulunuyor. Bu segment, hanehalkları ve küçük işletmeleri kapsıyor ve toplam borcun yaklaşık yüzde 72’sine karşılık geliyor. 2024'te borç stoku yaklaşık 3,39 milyar euro ile daha yüksek bir seviyeye ulaşmıştı. 2025’teki gerilemeye rağmen, mevcut borç tutarı, 2023'te kaydedilen yaklaşık 2,42 milyar euro seviyesinin yüzde 23 üzerinde bulunuyor. Yunan hükümeti, bu sorunu kontrol altına almak için yeni düzenlemeler getirdi. Yunanistan Çevre ve Enerji Bakanlığı, Elektrik Tedarik Kanunu'nu değiştiren düzenlemeyi 20 Ağustos 2026'da imzaladı. Yeni sistem, borç bırakarak tedarikçi değiştiren abonelerin serbest geçişini engellemeyi amaçlıyor. Bu düzenleme, vadesi geçmiş borçları işaretleme sistemini getiriyor. Tedarik şirketleri, HEDNO'ya ödenmemiş borcu olan tüketicileri bildirebilecek. Sağlayıcı değiştirme yasağı, ilk uyarı ile tetiklenmeyecek; ancak bir tüketici üç uyarı biriktirdiğinde, borçlarını kapatana kadar başka bir şirkete geçiş yapamayacak. Bu adım, tüketicilerin tedarikçi değiştirme hakkını tamamen ortadan kaldırmadan, mevcut sistemin açık noktalarından birini kapatmayı hedefliyor. Yunanistan'daki yüksek borç seviyesi, elektrik piyasasında başka bir çelişkiyi de ortaya koyuyor. Eurostat verilerine göre, Yunan hanelerinin ortalama elektrik fiyatı 2025’in ilk yarısında kilovatsaat başına 0,2263 euro seviyesindeyken, AB ortalaması 0,288 euro/kWh olarak kaydedildi. Yunan hanelerinin nominal elektrik fiyatı Avrupa ortalamasının altında kalmasına rağmen, ödeme güçlüğü sorunu devam ediyor. Avrupa Komisyonu’nun 2026 Yunanistan değerlendirmesi, bu durumu vurguluyor. Hane elektrik fiyatları AB ortalamasının altında kalırken, sanayi tüketicilerinin elektrik maliyeti 2025’in ilk yarısında 182 euro/MWh ile AB ortalamasının üzerinde gerçekleşti. Komisyon, Yunanistan’ın 2025 ortalama toptan elektrik fiyatını 104 euro/MWh, AB ortalamasını ise 85 euro/MWh olarak belirliyor. Kamu desteklerinin hane elektrik fiyatlarının AB ortalamasının altında kalmasında etkili olduğu belirtilirken, doğalgaza bağımlılık ve sınırlı esneklik, Yunanistan'ın toptan elektrik fiyatlarını AB ortalamasının üzerinde tutmaya devam ediyor. Yunan hükümetinin önündeki en büyük zorluk, borcunu ödeyemeyen tüketiciler ile borç bırakmayı alışkanlık haline getiren tüketicileri ayırt etmek.