Çin'in Yapay Zeka Destekli Kripto Para Denetimi

Çin'de polis akademisine bağlı araştırmacılar, yasa dışı kripto para işlemlerini tespit edebilen bir yapay zeka sistemi geliştirdi. Journal of Intelligence dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, bu sistem yüzde 89,4 genel doğruluk oranıyla dikkat çekiyor. Araştırmanın sorumlu yazarı Dr. Sun Jingchao, sistemin yasa dışı işlemleri tespit etmede "hassas, genellenebilir ve açıklanabilir" bir çözüm sunduğunu belirtti. Kripto para işlemlerinin yaygınlaşması, bu varlıkların kara para aklama gibi yasa dışı faaliyetlerde kullanılmasına dair endişeleri artırıyor. Çin Halk Kamu Güvenliği Üniversitesi'nden araştırmacılar, bu endişeleri gidermek amacıyla yeni bir sistem geliştirdi. Çin'de yetkililer, kripto para bağlantılı finansal suçlara yönelik denetimlerini sürdürüyor. Mart ayında Çin Yüksek Halk Savcılığı, sanal para birimleri ve yeraltı bankacılığı üzerinden gerçekleştirilen kara para aklama faaliyetleriyle bağlantılı olarak 3 bin 259 kişi hakkında dava açıldığını duyurmuştu. Kripto paralar, işlemlerini herkese açık blok zincirlerinde kayıt altına alıyor. Ancak cüzdan adreslerinin gerçek kişilerle doğrudan ilişkilendirilememesi, yasa dışı para akışlarının izlenmesini zorlaştırıyor. Yasa dışı fonlar, çok sayıda cüzdan adresinden oluşan karmaşık ağlar üzerinden aktarılabiliyor. Geleneksel kurallara dayalı sistemler, sürekli değişen bu işlem modellerini tespit etmekte yetersiz kalabiliyor. Çinli araştırmacıların geliştirdiği sistem, dinamik grafik sinir ağı, hafıza mekanizması ve büyük dil modelini (LLM) bir araya getiriyor. Sistem, işlem yapılarını, para akışlarını ve zaman içindeki değişimleri analiz ediyor. Hafıza modülü, yeni bir işlemle geçmişte tespit edilmiş yasa dışı işlemler arasındaki benzerlikleri ortaya çıkarıyor. Böylece sistem, mevcut para hareketlerini daha önce belirlenen yasa dışı işlem modelleriyle karşılaştırabiliyor. Sistemin bir diğer önemli bileşeni olan büyük dil modeli, işlem özelliklerini, geçmişteki yasa dışı işlem örneklerini ve ağ yapısına ilişkin bilgileri bir araya getiriyor. Ardından bu karmaşık verileri doğal dilde risk değerlendirmesine dönüştürüyor. Sistem, yalnızca bir işlemin yasal veya yasa dışı olduğunu sınıflandırmakla kalmıyor; aynı zamanda risk skoru, kritik kanıtlar ve kararın gerekçesini de ortaya koyuyor. Bu özellik, yüksek riskli işlemlere ilişkin kararların daha kolay anlaşılmasını ve takip edilebilmesini sağlıyor. South China Morning Post'un haberine göre, araştırmacılar sistemi, kamuya açık Elliptic Bitcoin işlem veri seti üzerinde test etti. Veri setinde 203 bin 769 işlem düğümü, 234 bin 355 bağlantı ve her düğüm için 166 farklı özellik bulunuyor. Testlerde modelin genel doğruluk oranı yüzde 89,4 oldu. Yasa dışı işlemleri tespit etmedeki kesinlik oranı yüzde 89,1, geri çağırma oranı ise yüzde 64,5 olarak ölçüldü. Bu sonuçlar, yapay zekanın yasa dışı olarak işaretlediği yaklaşık her 10 işlemden 9'unun gerçekten yasa dışı olduğunu gösteriyor. Yüzde 64,5'lik geri çağırma oranı ise sistemin veri setinde etiketlenmiş yasa dışı işlemlerin yaklaşık üçte ikisini tespit edebildiği anlamına geliyor. Araştırmacılar, sistemin geçmişteki para akışları, işlem zamanlamaları ve ağ yapılarını karşılaştırarak yeni ve değişen kara para aklama yöntemlerini tespit etme kapasitesini artırabileceğini belirtti.