Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan Savunma Anlaşması İmzaladı

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında savunma alanında stratejik bir anlaşma imzalandı. Anlaşma, Mekke'de gerçekleştirilen bir törenle hayata geçirildi ve bu üç ülkenin ortak üretim projelerine yönelik büyük bir beklenti oluşturdu. Türkiye'nin beşinci nesil savaş uçağı KAAN'da Suudi Arabistan'ın yatırım yapabileceği konuşulurken, Pakistan ise Türk mühimmatlarını mevcut savaş uçaklarında kullanıyor. Bu işbirliği, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında yeni bir savunma üretim ekseni oluşturma potansiyeli taşıyor. Türkiye, Pakistan ile MİLGEM projeleri ve havacılık alanında işbirliği yürütürken, Suudi Arabistan ile drone ve teknoloji transferi projeleri üzerinde çalışıyor. Üç ülkenin imzaladığı yeni savunma anlaşmasıyla birlikte, insansız hava araçları (İHA), füze, mühimmat ve hava savunma sistemleri gibi alanlarda ortak üretimin genişlemesi bekleniyor. Bölgedeki diğer ülkelerin de bu ittifaka katılması gündemde. Türkiye ve doğusundaki ülkelerdeki bu gelişmelerin aksine, Avrupa'da savunma alanında farklı bir tablo gözlemleniyor. Avrupa Birliği (AB) ülkeleri, savunma harcamalarını artırmalarına rağmen, ortak bir savunma sanayisi oluşturma konusunda zorluklar yaşıyor. Avrupa Savunma Ajansı'nın verilerine göre, AB ülkelerinin savunma harcamaları 2025'te 418 milyar euroya ulaşacak. 2026'da ise bu rakamın 454 milyar euro olması bekleniyor. Ancak, ortak savunma ekipmanı tedarikinin toplam tedarik içindeki payı yalnızca yüzde 24 seviyesinde kalıyor. AB'nin hedefi, ortak tedarik oranını yüzde 35'e çıkarmak ve savunma yatırımlarının en az yüzde 55'inin Avrupa üzerinden gerçekleştirilmesini sağlamak. Ancak bu hedeflere ulaşmak için büyük bir çaba gerekecek. Örneğin, Fransa, Almanya ve İspanya'nın ortak geliştirdiği Future Combat Air System (FCAS) programı, iş paylaşımı ve liderlik konusundaki anlaşmazlıklar nedeniyle zorluklarla karşı karşıya. Yaklaşık 100 milyar euro büyüklüğündeki bu proje, Avrupa'nın ABD'den bağımsız bir hava gücü oluşturma hedefinin merkezinde yer alıyor. Benzer sorunlar deniz ve kara projelerinde de yaşanıyor. İngiltere, Fransa ve İtalya'nın 1990'larda başlattığı Horizon hava savunma gemisi projesi, yönetim ve iş paylaşımı konusundaki farklılıklar nedeniyle çıkmaza girdi. Ayrıca, Fransa ve Almanya'nın Leopard 2 ile Leclerc tanklarının yerini alacak Main Ground Combat System (MGCS) programında da anlaşmazlıklar ortaya çıktı. Avrupa Komisyonu, bu sorunların kıtanın küçük ulusal pazarlara bölünmesi ve üretim ölçeğinin yetersiz kalmasıyla bağlantılı olduğunu kabul ediyor. Bu nedenle, AB'nin hedefleri doğrultusunda ortak tedarik oranını artırmak ve savunma yatırımlarını güçlendirmek için daha fazla işbirliği gerekecek.