Mobil Cihazlarla Baş Dönmesi ve Denge Bozuklukları Teşhisi

Kocaeli Şehir Hastanesi ve Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) desteğiyle baş dönmesi ve denge bozukluklarının teşhisinde kullanılacak mobil cihaz tabanlı sistemler geliştirdi. Geçen ay ve geçen yıl ağustosta hayata geçirilen projeler, cep telefonları ve dizüstü bilgisayarlar üzerinden göz ve baş hareketlerinin analiz edilmesine olanak tanıyor. Proje kapsamında geliştirilen Mobil VNG (göz hareketlerini kaydeden taşınabilir denge test cihazı) ve Mobil Video Head Impulse (baş ve göz hareketlerinin uyumunu ölçen taşınabilir denge test cihazı) ile sağlık hizmetlerinin daha erişilebilir hale getirilmesi hedefleniyor. Bu sistemlerin, sabit laboratuvar ortamı ve yetişmiş personel gereksinimini azaltarak acil servislerden polikliniklere kadar birçok sağlık biriminde kullanılabilmesi planlanıyor. Yerli üretim sayesinde dışa bağımlılığın azalması ve maliyetlerin düşürülmesi bekleniyor. Ayrıca, baş dönmesi ve denge bozukluklarına yol açan iç kulak, beyin ve beyincik gibi organları etkileyen hastalıkların ayırıcı tanısının daha hızlı ve erişilebilir bir şekilde yapılmasına katkı sağlaması amaçlanıyor. Projenin sağlık kısmı Kocaeli Şehir Hastanesi tarafından yürütülürken, mobil uygulama ve yazılımlarının geliştirilmesi Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü tarafından gerçekleştiriliyor. Kocaeli Şehir Hastanesi kulak burun boğaz uzmanı Prof. Dr. Halil Erdem Özel, baş dönmesi ve denge bozukluklarının toplumda yaygın olarak görülen ve bireylerin sosyal ve çalışma hayatını olumsuz etkileyen rahatsızlıklar olduğunu belirtti. Bu tür şikayetlerin altında iç kulak, beyin, beyincik ve beyin sapı gibi hayati organları etkileyen hastalıkların olabileceğine dikkat çeken Özel, hastalıkların ayırıcı tanısının yapılmasının önemini vurguladı. Ayrıca, ileri denge testlerine erişimin kısıtlı ve maliyetli olduğunu ifade ederek, 'Daha taşınabilir, kullanıcı dostu ve etkin analizler yapabileceğimiz sistemler geliştirmeyi planlıyoruz' dedi. Özel, Mobil Video Head Impulse test cihazının refleks ölçümü için kullanıldığını ve cep telefonları veya dizüstü bilgisayarlarla hastanın baş ve göz hareketlerini takip edebilecek yazılımlar geliştirdiklerini belirtti. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Turab Selçuk ise projelerin TÜBİTAK tarafından desteklendiğini ve klinik çalışma aşamasında olduğunu söyledi. Selçuk, cep telefonunu yerli ve yapay zeka destekli bir 'tıbbi tanı cihazı'na dönüştürmeyi amaçladıklarını ifade etti.