İzlanda'da AB Üyeliği Referandumunda 'Hayır' Çıktı

İzlanda'da Avrupa Birliği'ne (AB) üyelik müzakerelerinin yeniden başlatılması için yapılan referandumda, halkın %52,5'i 'hayır' oyu kullanarak müzakerelerin başlamasına karşı çıktı. Kamu yayıncısı RÚV'nin açıkladığı sonuçlara göre, %47,5'lik bir kesim ise müzakerelerin yeniden başlatılmasını destekledi. Bu sonuç, ülkenin AB üyeliği sürecinin yeniden başlamasını şu an için engelliyor. Referandumda seçmenlere doğrudan 'AB’ye katılalım mı?' sorusu yöneltilmedi. Bunun yerine, hükümete Brüksel ile üyelik müzakerelerini yeniden başlatma yetkisi verilip verilmeyeceği soruldu. Dolayısıyla, 'evet' oyu çıkması durumunda bile İzlanda'nın AB'ye üyeliği otomatik olarak gerçekleşmeyecekti. Müzakerelerin tamamlanmasının ardından nihai üyelik anlaşması ayrıca halkoyuna sunulacaktı. Referandum sürecinde balıkçılık hakları, ulusal egemenlik, yaşam maliyeti ve ekonomik istikrar gibi konular öne çıktı. AB üyeliğine karşı çıkanlar, ülkenin zengin balıkçılık kaynakları üzerindeki kontrolü kaybetme riskine dikkat çekti. İzlanda'nın balıkçılık sektörü, ekonomide önemli bir yere sahip olduğundan, AB'nin Ortak Balıkçılık Politikası bu tartışmanın en hassas noktalarından biri oldu. 'Evet' cephesi ise AB üyeliğinin ekonomik istikrar sağlayabileceğini ve yaşam maliyeti sorunlarını hafifletebileceğini savundu. 2009 yılında küresel finans krizinin ardından AB üyeliği için başvuran İzlanda, 2010'da müzakerelere başladı ancak 2013'te şüpheci bir hükümetin iktidara gelmesiyle süreç askıya alındı. Bugün, AB üyesi olmamasına rağmen Avrupa Ekonomik Alanı (AEA), Schengen bölgesi ve Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA) üzerinden Avrupa ile yakın ekonomik ve siyasi bağlara sahip. Referandum sonuçları, başkent Reykjavik ile kırsal bölgeler arasındaki ayrımı da ortaya koydu. Reykjavik'te müzakerelerin yeniden başlatılmasını destekleyenler öne çıkarken, kırsal bölgelerde 'hayır' oyu daha güçlü oldu. Yaklaşık 400 bin nüfuslu İzlanda'da bu referandum, ülkenin AB ile ilişkilerinin geleceği açısından önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.