El Nino'nun Küresel Enflasyon Üzerindeki Etkisi ve Fed'in Zor Kararları

Ortadoğu'daki jeopolitik gerilimlerin enerji fiyatlarını yükseltmesinin ardından, El Nino kaynaklı hava koşullarının da küresel enflasyon üzerinde yeni bir baskı oluşturabileceği değerlendiriliyor. ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA), ekim-aralık döneminde 'çok güçlü' bir El Nino yaşanma olasılığını yüzde 81 olarak belirtiyor. Uzmanlar, bu sürecin tarihteki en güçlü El Nino olayları arasında yer alabileceğini ve 'Süper El Nino'ya dönüşme ihtimalinin bulunduğunu ifade ediyor. MarketWatch'ta yer alan habere göre, El Nino'nun farklı bölgelerde kuraklık, aşırı yağış ve fırtına gibi hava olaylarını tetiklemesi bekleniyor. Bu durumun tarımsal üretimi olumsuz etkileyerek ürün verimini düşürebileceği ve küresel gıda fiyatlarını artırabileceği öngörülüyor. Ayrıca, sıcak hava dalgalarının elektrik talebini artırabileceği, kuraklığın ise hidroelektrik üretimini azaltarak doğal gaz ve diğer enerji kaynaklarına olan talebi yükseltebileceği belirtiliyor. Fed Başkanı Kevin Warsh'un önündeki en büyük riskin, enerji fiyatlarındaki artışın gıda ve hizmet sektörüne yayılması ve kalıcı enflasyona dönüşmesi olduğu ifade ediliyor. Fed'in faiz artırımlarının petrol arzını artırmayacağı veya hava koşullarını değiştirmeyeceğine dikkat çekilirken, para politikasının temel belirleyicisinin ücret artışları, hizmet enflasyonu ve uzun vadeli enflasyon beklentileri olacağı vurgulanıyor. Analistler, enflasyon beklentilerinin kontrol altında kalması halinde Fed'in faizleri sabit tutabileceğini, ancak fiyat artışlarının ekonomiye yerleşmesi durumunda daha sıkı para politikasının gündeme gelebileceğini belirtiyor. Piyasa değerlendirmelerine göre, Fed'in yeni faiz artırımlarından ziyade mevcut faiz seviyesini daha uzun süre koruması olası görünüyor. Bu nedenle, 2026 yılı içinde beklenen faiz indirimlerinin ötelenebileceği ve ilk indirimlerin 2027 yılına sarkabileceği ifade ediliyor. Uzmanlar, enerji piyasasında sıkılaşmanın devam etmesi halinde petrol rafineri şirketleri, tanker işletmecileri ve tarım sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin olumlu etkilenebileceğini değerlendiriyor. Buna karşılık, düşük faiz ortamına bağımlı büyüme hisseleri, konut sektörü ve tüketici harcamalarına duyarlı şirketlerin yüksek faiz ve yüksek enerji maliyetlerinden daha fazla baskı görebileceği belirtiliyor. Analistler, İran kaynaklı enerji arz riskleri azalsa bile güçlü bir El Nino'nun 2026 sonu ve 2027 boyunca enflasyon üzerinde baskıyı sürdürebileceği görüşünü paylaşıyor. Bu nedenle, Fed'in önümüzdeki dönemde en önemli sınavının, geçici fiyat artışları ile kalıcı enflasyonu birbirinden ayırabilmek olacağı ifade ediliyor.